Birkaç yıl önce tasarruf finansmanı sözleşmesi imzaladınız; şimdi şehir değiştiriyorsunuz, gelir durumunuz değişti ya da artık ev almak istemiyorsunuz. Sözleşmeyi feshederseniz organizasyon ücretini kaybedeceğinizi biliyorsunuz. Aklınıza gelen alternatif şu: sözleşmeyi bir yakınınıza ya da başka birine devretmek. Tasarruf finansmanı devir gerçekten mümkün mü ve nasıl yapılır?
Devir mümkün olabilir, ama kuralları sözleşmeye ve şirkete göre değişir. Aşağıda devirden önce bilmeniz gereken beş kuralı anlatıyoruz.
Tasarruf Finansmanı Devir Mümkün mü?
Tasarruf finansmanını düzenleyen kanun, sözleşmelerde bazı konuların mutlaka yer almasını şart koşar. Bunlar arasında sözleşmenin sona ermesi, feshi, mirasçılara geçmesi ve üçüncü kişilere devri de bulunur. Yani her sözleşmede devirle ilgili bir hüküm olması gerekir; ancak devrin şartlarını o hüküm belirler.
Uygulamada tasarruf finansmanı devir işlemi, şirketin onayıyla ve şirket aracılığıyla yapılır. Şirket, devralacak kişinin şartları taşıyıp taşımadığını değerlendirir. Sistemle ilgili genel bilgilere BDDK tasarruf finansman sayfasından ulaşabilirsiniz.
1. Kural: Devir Şirket Onayına Bağlıdır
Sözleşmeyi kendi aranızda bir kâğıt imzalayarak devredemezsiniz. Devir talebinizi şirkete yazılı olarak iletmeniz, devralacak kişinin de şirkete başvurması gerekir. Şirket, devralanın kimlik ve gelir bilgilerini inceleyerek devri onaylar ya da reddeder.
Devir onaylandığında sözleşmedeki haklar ve yükümlülükler devralana geçer. Bu nedenle devralan kişinin, kalan taksitleri ve teslim sonrası finansman dönemini ödeyebilecek gücünün olması önemlidir.
2. Kural: Organizasyon Ücretinin Akıbeti Sözleşmeye Bağlıdır
Fesih halinde organizasyon ücreti genellikle iade edilmez. Devirde ise ödenmiş ücretin sözleşmeyle birlikte devralana geçmesi söz konusu olabilir; bu da devri fesihten daha avantajlı kılabilir. Ancak bazı şirketler devir için ayrıca bir işlem ücreti isteyebilir. Ücretin nasıl değerlendirileceğini mutlaka yazılı olarak öğrenin.
Organizasyon ücretinin fesihteki durumunu organizasyon ücreti iadesi rehberimizde ayrıntılı olarak anlattık. Tasarruf finansmanı devir kararı verirken bu iki seçeneğin maliyetini yan yana koymak doğru kararı gösterir.
3. Kural: Teslim Öncesi ve Sonrası Devir Farklıdır
Teslimattan önce yapılan devirde devralan kişi, birikim dönemine kaldığı yerden devam eder ve teslim şartları sağlandığında ev ya da aracı alır. Teslimattan sonra ise konut veya araç zaten alınmış ve üzerine şirket lehine ipotek ya da rehin konulmuştur. Bu aşamada devir, hem kalan borcun hem de teminatın devrini gerektirir ve süreç daha karmaşıktır.
Teslim sonrası durumlarda devir yerine konutun satışı ve kalan borcun kapatılması daha pratik bir çözüm olabilir. Hangi yolun mümkün olduğunu şirketinizle yazılı olarak netleştirin.
Teslim öncesindeki bir sözleşmeyi devralmayı düşünen kişi açısından da dikkat edilmesi gereken noktalar var. Sözleşmenin ne kadar birikim içerdiği, teslim şartlarının ne zaman sağlanacağı ve kalan taksitlerin tutarı, devralanın karar vermesindeki temel ölçütlerdir. Sözleşmenin güncel hesap dökümünü şirketten almak, iki taraf için de en güvenilir bilgi kaynağıdır. Devralan kişi, sözleşmenin yanında sorumluluklarını da devraldığını unutmamalıdır.
4. Kural: Vefat Halinde Sözleşme Mirasçılara Geçebilir
Sözleşmelerde, katılımcının vefatı halinde sözleşmenin mirasçılara nasıl geçeceği de düzenlenir. Mirasçılar sözleşmeye devam edebilir ya da sözleşmeyi sona erdirerek birikimin iadesini talep edebilir. Bu durumda gerekli belgeler ve süreler sözleşmeye göre belirlenir.
Aile içinde, örneğin anne babadan çocuğa yapılacak bir tasarruf finansmanı devir işlemi de aynı şekilde şirket onayıyla yürür. Aile içi devirde de devralanın ödeme gücü değerlendirilir.
5. Kural: Elden Devir ve İnternet İlanlarına Dikkat
Sosyal medyada ve ilan sitelerinde “teslim aşamasına gelmiş sözleşme devredilir” gibi ilanlarla karşılaşabilirsiniz. Bu tür ilanlarda parayı elden ödemek ve devri şirketin onayı olmadan yapmak ciddi dolandırıcılık riskleri taşır. Devir yalnızca şirket üzerinden ve şirketin onayıyla güvenli şekilde yapılabilir.
Devralacağınız sözleşmenin gerçekten var olduğunu, ödeme durumunu ve teslim sırasını doğrudan şirketten teyit edin. Satıcının sözlü beyanlarına ya da ekran görüntülerine güvenmeyin.
Devir Süreci Adım Adım
- Sözleşmenizdeki devir maddesini okuyun ve şartları not edin.
- Şirkete yazılı devir talebi iletin; varsa devir ücretini ve organizasyon ücretinin durumunu sorun.
- Devralacak kişinin başvurusunu ve belgelerini şirkete ulaştırın.
- Şirketin onayından sonra devir belgelerini birlikte imzalayın ve bir kopyasını saklayın.
- Devirden sonra ödeme planının devralan adına güncellendiğini teyit edin.
Bu sıralama, tasarruf finansmanı devir işleminin hem sizin hem de devralanın haklarını koruyacak şekilde tamamlanmasını sağlar. Devir onaylanmadan taksit ödemeyi bırakmayın; aksi halde gecikme sözleşmeyi ve devri olumsuz etkileyebilir.
Devralan kişiyle aranızda bir bedel konuşulduysa, bu ödemeyi de şirket onayından sonra ve yazılı bir belgeye bağlayarak yapın. Tasarruf finansmanı devir sürecinde yaşanan anlaşmazlıkların önemli bir kısmı, şirketin bilgisi dışında yapılan ödemelerden kaynaklanır.
Devir mi, Fesih mi?
Devir, organizasyon ücretinin kaybını azaltabileceği için genellikle fesihten daha avantajlıdır; ama devralacak birini bulmanız ve şirketin onayını almanız gerekir. Fesihte ise süreç daha basittir, birikiminiz iade edilir ama ücret çoğu zaman geri dönmez. Kararı vermeden önce iki yolun size maliyetini şirketten yazılı olarak istemek en sağlıklı yoldur.
Sıkça Sorulan Sorular
Tasarruf finansmanı devir ücreti var mı?
Bazı şirketler devir işlemi için ücret talep edebilir. Ücretin olup olmadığı ve tutarı sözleşmeye ve şirket uygulamasına göre değişir.
Sözleşmemi devralan kişi teslim sırama sahip olur mu?
Devirle birlikte sözleşmedeki birikim ve haklar devralana geçtiği için, teslim şartları sözleşmenin mevcut durumuna göre değerlendirilir. Bu konuyu şirketten teyit edin.
Şirket devir talebimi reddedebilir mi?
Evet. Devralanın şirketin şartlarını taşımaması halinde devir reddedilebilir. Ret gerekçesini yazılı olarak isteyebilirsiniz.
Tasarruf finansman şirketi başka bir şirketle birleşirse ne olur?
Şirket düzeyindeki birleşme ve devirler BDDK iznine bağlıdır. Bu durumda müşterilerin sözleşmelerinin nasıl devam edeceği kamuoyuna ve müşterilere ayrıca duyurulur.
Tasarruf finansmanı devir işlemi ne kadar sürer?
Süre şirketin değerlendirme sürecine ve belgelerin eksiksiz olmasına bağlıdır. Devralanın başvurusu tamamlandıktan sonra işlem genellikle birkaç hafta içinde sonuçlanır.
Bankaların güncel oranlarıyla aylık taksidi karşılaştırın.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır, kişisel finansal danışmanlık değildir. Oran ve mevzuat bilgileri yazının yayımlandığı tarihteki kaynaklara dayanır; işlem yapmadan önce güncel koşulları bankanızdan teyit edin.
